Geen onnodig openbreken en nauwkeurige lokalisatie dankzij traceergas
Geen onnodig openbreken en nauwkeurige lokalisatie dankzij traceergas
In ons bijgebouw in Haselünne traden plotseling zichtbare vochtschades op aan meerdere binnenmuren. De eerste schimmelplekken waren al zichtbaar. Al snel werd duidelijk: hier is zeer waarschijnlijk sprake van een lek in de drinkwaterinstallatie.
De uitdaging: het exacte leidingverloop in het oude gebouw is niet duidelijk gedocumenteerd. De leidingen in het schuttersgebouw lopen in de vloer, onder de dekvloer en isolatie. Er zijn slechts beperkt vervangende tegels beschikbaar. Het grootschalig openbreken van de vloer zou dus niet alleen hoge kosten veroorzaken, maar ook de bouwstructuur beschadigen.
In plaats van “op goed geluk” te beginnen, werd daarom gekozen voor een materiaalvriendelijke lekdetectie met traceergas (formeergas).
Hier werd HUNTER tracergas ingezet.
Waarom akoestische methoden hier hun grenzen bereikten
In veel gevallen wordt lekdetectie eerst akoestisch uitgevoerd. Ook in het geval van het bijgebouw in Haselünne werd deze aanpak overwogen. De waterleidingen lagen echter onder een piepschuimisolatie, die geluiddempend werkte.
Een thermografisch onderzoek was eveneens niet effectief, omdat het medium in de leiding vrijwel dezelfde temperatuur had als de omliggende vloer. Dit betekent: zonder temperatuurverschil geen betrouwbare indicaties met een warmtebeeldcamera.
Juist bij geïsoleerde vloerconstructies blijkt in de praktijk steeds weer: wanneer akoestische lekdetectie niet mogelijk is, biedt traceergas een betrouwbare alternatieve methode.
Werkwijze bij lekdetectie met formeergas
Stap 1
Eerst werd het formeergas (een mengsel van 5 vol.% waterstof en 95 vol.% stikstof) via een buitenkraan in de betreffende leiding geïnjecteerd. Daarbij was het belangrijk om zo dicht mogelijk bij de vermoedelijke schadeplek in te voeren, zodat een snelle diffusie mogelijk was.
Stap 2
Na het inbrengen van het gas in de leiding werd een wachttijd van ongeveer 30 minuten aangehouden. Deze tijd heeft de waterstof nodig om via de dekvloer, voegen en kleinste scheurtjes naar het oppervlak te diffunderen en uit te treden. Dit is het grote voordeel van de traceergasmethode: waterstof, als het kleinste en lichtste atoom, stijgt op en ontsnapt zelfs via minimale lekkages.
Stap 3
De eigenlijke lekdetectie werd vervolgens systematisch uitgevoerd met een kloksonde. Hierbij werd bewust niet in het midden van de tegels gemeten, maar direct langs de voegen, omdat gas veel sneller via voegmateriaal dan via gebakken tegels diffundeert.
Stap 4
Zodra de eerste waarden in het ppm-bereik zichtbaar werden, begon de fijnere lokalisatie. Met kleine, gerichte boringen in de voegen kon de gasconcentratie verder worden gecontroleerd. Hoe hoger de gemeten waarde, hoe dichter men zich bij de daadwerkelijke lekplaats bevindt.
Resultaat
Op deze manier kon het schadegebied worden beperkt tot ongeveer 40 x 40 cm. De gelokaliseerde lekkage bevond zich uiteindelijk circa 2,5 meter van de zichtbare schade, dus de vochtige plek aan de muur.
Waarom traceergas in zulke gevallen bijzonder geschikt is
Formeergas is onschadelijk voor mens en milieu: het is niet brandbaar, niet explosief en niet giftig. In de praktijk is echter vooral één eigenschap doorslaggevend, namelijk de hoge diffusiesnelheid van waterstof.
Juist bij verborgen leidingen in de vloer of onder dekvloeren komt deze eigenschap goed tot zijn recht. Terwijl akoestische methoden sterk afhankelijk zijn van de materiaalopbouw, werkt traceergas onafhankelijk van temperatuurverschillen of geluidsoverdracht.
Voor installatiebedrijven en lekdetectiebedrijven betekent dit een extra en zeer nauwkeurig hulpmiddel in het arsenaal, dat voordelen biedt voor de dienstverlener, de klant en in de meeste gevallen ook de verzekeraar.
Meerwaarde voor dienstverleners en vakbedrijven
Het gebruik van HUNTER tracergas en OLLI tracergas biedt in de dagelijkse praktijk verschillende voordelen. Het apparaat reageert snel op concentratieveranderingen en beschikt over een geïntegreerde pomp, waardoor verschillende sondes flexibel kunnen worden ingezet. Hierdoor is het geschikt voor zowel verborgen leidingen binnenshuis als vrijliggende componenten.
- Lekdetectie ook bij zeer kleine lekverliezen
• Toepasbaar in drinkwater-, verwarmings- en koelinstallaties
• Onafhankelijk van temperatuurverschillen
• Minimale schade door gerichte lokalisatie in plaats van grootschalig openbreken
Een nauwkeurige lekdetectie verhoogt niet alleen de klanttevredenheid, maar vermindert ook discussies met verzekeraars en beperkt de herstelkosten aanzienlijk.
Het resultaat in het bijgebouw in Haselünne
De lekplek kon duidelijk worden gelokaliseerd. In plaats van de volledige vloer open te breken, hoefde slechts een duidelijk afgebakend gebied te worden vrijgemaakt.
Dit verminderde de inspanning voor reparatie en herstel aanzienlijk en voorkwam verdere schade door aanhoudend vocht en schimmelvorming.
Wanneer is lekdetectie met traceergas aan te raden?
In de praktijk is de methode met formeergas vooral zinvol:
- wanneer druktesten alleen een lekkage aantonen, maar geen lokalisatie mogelijk maken
• wanneer akoestische methoden door isolatie of materiaalopbouw onvoldoende gevoelig zijn
• bij kleine lekverliezen
• bij verborgen installaties in vloeren of onder dekvloeren
Belangrijk is een goede voorbereiding: een zo nauwkeurig mogelijk beeld van het leidingverloop helpt om het gas gericht in te brengen en de lekdetectie efficiënt uit te voeren.